MUZEUM ZMIAN

Zduńskowolskie muzeum otrzymało ponad dwa lata temu szansę na nowe życie. Dziś to jedna z prężniej działających instytucji w mieście: liczne wystawy, zajęcia edukacyjne, pozyskiwane fundusze, liczne prace porządkowe i remontowe, otwarta na świat kadra. Wystarczy tylko wspomnieć, że liczba odwiedzających gości wzrosła z około 3 tysięcy w latach poprzednich do ponad 9 tysięcy w roku 2013! 

 Na ścianach muzeum powstają murale przedstawiające historyczne widoki miasta. 

Są one jednocześnie pracą dyplomową uczennicy Liceum Plastycznego w Zduńskiej Woli. 

fot. (c) Kamila Klauzińska

To wszystko razem powoduje, że muzeum ma szansę stać się główną instytucją promującą Zduńską Wolę poza własnymi granicami, ale także poza granicami kraju. Już się tak dzieje. Muzeum prezentuje się, a więc i miasto, zarówno w mediach ogólnopolskich, jak i na konferencjach "zewnętrznych". Staraniem Dyrektora Tomasza Polkowskiego Skansen Lokomotyw stał się oficjalnie Filią Muzeum Historii Miasta.

Wielką szansą promocyjną było zaproszenie do muzeum międzynarodowego zespołu Klezmer Divas, który przyjechał do Zduńskiej Woli z Australii. Po koncercie, jaki zespół Klezmer Divas dał w polskiej ambasadzie w Australii, tamtejsza polska prasa porównała Fay Sussman - wokalistkę zespołu, do „Jidysz Piaf”. Wizyta zespołu była częścią trasy koncertowej (w sumie zespół dał tylko pięć koncertów w Polsce), którą miałam zaszczyt organizować wspólnie ze zduńskowolaninem Janem Grońskim. Na podstawie trasy koncertowej i emocji, jakie jej towarzyszyły powstaje film dokumentalny Pockets of Hope.

W tym roku jednak okazja do prezentacji działań i planów muzeum będzie wyjątkowa. W ramach The First Global Zdunska Wola Reunion, które odbędzie się 5 lipca w Jerozolimie zaprezentujemy zarówno zmiany, jakie dokonały się w muzeum przez ostatnie dwa lata, jak również plany wystawiennicze na przyszłość, a wśród nich projekt ekspozycji, nad którą pracuję już od długiego czasu: The Yizkor Book Room. 

The First Global Zduńska Wola Reunion

Jerozolima, 5 lipca, 2015

organizatorzy: Prof. Daniel Wagner, Dr Kamila Klauzińska  

SIG w ramach  35th IAJGS International Conference on Jewish Genealogy

ODLICZAMY CZAS DO SPOTKANIA ZDUŃSKOWOLAN Z CAŁEGO ŚWIATA :)

The First Global Zduńska Wola Reunion

Jerozolima, 5 lipca, 2015

organizatorzy: Prof. Daniel Wagner, Dr Kamila Klauzińska  

SIG w ramach  35th IAJGS International Conference on Jewish Genealogy

ZDUŃSKA WOLA NA EKRANIE :)

Pamiętacie Państwo charyzmatyczną Fay Sussman z zespołem Klezmer Divas, którzy dali niezapomniany koncert podczas Pierwszego Festiwalu Trzech Kultur w Zduńskiej Woli?

Fay Sussman

fot. (c) Kamila Klauzińska

Zimą 2012 roku nasze miasto odwiedził Paul Green. Jego wizyta zaowocowała tym, że zespół Klezmer Divas zdecydował się dać koncert w naszym mieście w 2013 roku.

Rezultatem całej trasy koncertowej zespołu będzie australijski film "Pockets of Hope", w reżyserii Judy Menczel i Paula Greena. Tym razem to dzięki nim Zduńska Wola kolejny już raz pojawi się na ekranie.

     Paul Green                                       Judy Menczel

fot. (c) Kamila Klauzińska

Ja ze swej strony bardzo serdecznie dziękuję zduńskowolanom w Australii - wielkim sympatykom naszego miasta, a szczególnie Janowi Grońskiemu [z USA :)], który tym razem był główną siłą sprawczą wydarzenia w naszym mieście :)

Zapraszam do polubienia profilu filmowego na facebook. Wystarczy, że zrobicie "klik" na zdjęcie poniżej:

 

Tych z Państwa, którzy chcieliby posłuchać Klezmer Divas, zapraszam do Muzeum Historii Miasta Zduńska Wola, gdzie można kupić płytę zespołu.

Oficjalna strona filmu znajduje się TUTAJ

ROK 2015 PORA ROZPOCZĄĆ

Każdego roku cmentarz żydowski w Zduńskiej Woli odwiedzają setki osób z całego świata. 
Są to głównie potomkowie Żydów zduńskowolskich, ale nie tylko. Od wielu lat cmentarz odwiedzają także grupy młodzieży ze szkół izraelskich. Kilka lat temu udało mi się nawiązać współpracę z Dr Carrie Burns ze Stanów Zjednoczonych, dzięki której Zduńską Wolę odwiedziły już dwie grupy wiernych Kościoła Baptystów z USA i Izraela. W tym roku kolejna grupa zapowiada swoją wizytę w Zduńskiej Woli. 

Od 1998 roku miałam zaszczyt oprowadzać tysiące już gości spoza naszego kraju, także tych odwiedzających cmentarz w ramach Dnia Otwartego, a także grupy szkolne z terenu Zduńskiej Woli i Polski. 

Rok 2015 zapowiada się jednak szczególnie.
W tym roku przypada 190 rocznica 

nadania praw miejskich Zduńskiej Woli, 

a więc i 190 lat od momentu gdy Stefan Prawdzic Złotnicki 

przekazał w wieczyste użytkowanie teren pod cmentarz żydowski.  

70 lat temu powstała Organizacji Byłych Mieszkańców Zduńskiej Woli w Izraelu.

Już w kwietniu otwarta zostanie w  Muzeum Historii Miasta wystawa poświęcona Rabinowi Isaacowi Neumanowi - zduńskowolaninowi, ocalałemu z Zagłady, którą przygotowuję wspólnie z Dr Carrie Burns.

Wspólnie z Prof. Danielem Wagnerem mam natomiast zaszczyt 
być współorganizatorem niezwykłego wydarzenia:

Pierwszego Ogólnoświatowego Zjazdu 

Zduńskowolan w Jerozolimie. 
The First Global Zduńska Wola Reunion in Jerusalem

Planujemy podczas zjazdu kilka niespodzianek, w tym, 
jak wymaga tego tak szczególne spotkanie, jedną naaaaprawdę dużą :)

Powstaje także pierwsze opracowanie poświęcone historii cmentarza 1945-2015. 

Pierwsze osoby z całego świata już zapowiadają swój udział.

Pora zatem wyruszyć w kolejną niezwykłą podróż :)

Więcej informacji wkrótce.

RABIN ISAAC NEUMAN

W dniu 17 listopada zmarł Rabin Isaac Neuman (Izaak Najman) urodzony w Zduńskiej Woli w 1922 roku. Przez lata dzieciństwa i młodości mieszkał przy ulicy Stęszyckiej i Ogrodowej i to tę Zduńską Wolę, sprzed czasu gdy świat oszalał, zachował w swoim sercu.

 
fot. (c) Tomek Polkowski, Rabin ogląda kartki przesłane mu przez dzieci ze szkół zduńskowolskich.

Rabin Neuman przez całe swoje życie angażował się w działania na rzecz praw człowieka. Był między innymi uczestnikiem historycznego marszu w Alabamie – Selma March pod kierunkiem Martina Luthera Kinga.

Mimo cierpienia, jakiego doznał Rabin wraz ze swoją rodziną podczas Zagłady napisał, że nigdy nie chciał żyć w cieniu Zagłady i czynić z niej obciążenia dla całej swojej nowej rodziny. Dwa lata temu dzieci i młodzież ze szkół zduńskowolskich i z Zapolic wzięły udział w projekcie „Kartka dla Rabina“, malując kartki z pozdrowieniami ze Zduńskiej Woli. Ze względu na stan zdrowia Rabin Neuman nie mógł już podróżować, a tym samym odwiedzić miasta swojego dzieciństwa i młodości, choć bardzo tego pragnął. Historię swojego życia spisał w książce „The Narrow Bridge“, która stała się jednym z nielicznych tak pięknych świadectw świata przedwojennej Zduńskiej Woli. Margerytki w jego przydomowym ogrodzie były wspomnieniem Polski i jego na zawsze kochanej Zduńskiej Woli. Pogrzeb Rabina Isaaca Neumana odbył się we wtorek 18 listopada na Mt. Hope Cemetery w Urbana-Champaign, USA. 
ISAAC NEUMAN uczęszczał do akademii rabinicznej w Kaliszu i w Warszawie przed jego deportacją w maju 1941 roku do pierwszego z kliku obozów pracy i obozów koncentracyjnych. Został oswobodzony przez 18 Dywizjon Piechoty Armii Amerykańskiej 5 maja 1945 roku. Przed przybyciem do Stanów Zjednoczonych w 1950 roku spędził kilka lat w szpitalach i ośrodkach rehabilitacyjnych w Austrii. Tytuł licencjata B.A. oraz wykształcenie magisterskie M.A. of Hebrew Letters, a następnie smichę rabiniczną uzyskał w Hebrew Union College. W tej samej uczelni w 1985 roku uzyskał tytuł doktora teologii. Funkcję rabina pełnił kolejno w kongregacji Kol Shearith Israel w Republice Panamy, Temple Judah w Ceder Rapids w stanie Iowa. Posadę rabina w Iowa objął w latach 60-tych, kiedy to w Ameryce przelewała się fala protestów pokojowych oraz związanych z dyskryminacją rasową. Rabin Neuman aktywnie zaangażował się w działalność na rzecz praw człowieka. Dawał wykłady na uczelniach dla białych i czarnych. 
Wydarzenia tamtych lat w Ameryce doprowadziły do demonstracji i do historycznego marszu w Alabamie – Selma March, w którym Rabin brał udział wspólnie z Martinem Lutherem Kingiem i Rabinem Abrahamem Joszua Heszlem. Po tych wydarzeniach objął posadę rabina w Sinai Temple w Champaign w stanie Illinois. W latach 1987-88 pełnił funkcję pierwszego od czasu wojny rabina w Berlinie Wschodnim. W tym czasie intensywnie nauczał i publikował, a także brał udział w zespole tworzącym U.S. Holocaust Museum. W 1985 roku prezydent Ronald Reagan mianował Rabina Neumana do sześcioletniej rady United States Holocaust Memorial Council. Jako emerytowany rabin, Neuman mieszkał w Champaign w stanie Illinois. W synagodze w Sinai Temple w Urbana-Champaign znajduje się dziedziniec zadedykowany pamięci Rabina Isaaca Neumana i społeczności żydowskiej Zduńskiej Woli.

ROK 2014 JUŻ PRAWIE ZAMKNIĘTY

Dobiega końca rok 2014, a tym samym z nastaniem chłodniejszych dni kończą się wizyty na cmentarzu żydowskim w Zduńskiej Woli.

W tym roku cmentarz odwiedziło ponad 600 osób w tym blisko 300 z Izraela, Stanów Zjednoczonych, Argentyny, Chin  i Niemiec. 
Wydarzyła się także rzecz dla mnie wspaniała. Liceum Plastyczne, szkoła najbliższa mi ze względu na fakt iż sama byłam jej uczennicą wiele lat temu, podjęła próby działań na rzecz dialogu polsko-żydowskiego. Było to możliwe dzięki dużemu zaangażowaniu ze strony Katarzyny Podsadniak-Golec, jednej z nauczycielek, która ukończyła Seminarium dla nauczycieli polskich w Yad Vashem i która doprowadziła do wizyty grupy młodzieży izraelskiej w naszym mieście. Należy nadmienić, że przyjazdy grup izraelskich do Zduńskiej Woli zapoczątkował Asher Ud Sieradzki (pierwsza wizyty grupy to 1998 rok) i prof. Daniel Wagner (rok 2001 - pierwsza grupa zorganizowana przez Profesora). To dzięki nim Zduńska Wola stała się rozpoznawalna na mapie wizyt tych grup do Polski. 

Mam nadzieję, że Pani Katarzyna będzie kontynuowała rozpoczęte działania bo nie wyobrażam sobie, że kolejne pokolenia nie podejmą się opieki nad pamięcią o Żydach zduńskowolskich, jak również opieki nad cmentarzem - jedynym tak dużym i cennym zabytkiem w Zduńskiej Woli. 

Będę dopingowała Liceum Plastycznemu, bo w końcu kto inny, jak nie ludzie wrażliwi na piękno powinni to miejsce znać, odwiedzać je, czerpać inspirację do dalszych twórczych działań.

fot. (c) Liceum Plastyczne im. Katarzyny Kobro w Zduńskiej Woli.

Zdjęcie pochodzi z facebook'a Liceum Plastycznego. 

Więcej zdjęć możecie Państwo zobaczyć TUTAJ

Poniżej relacja z pobytu grupy w Zduńskiej Woli

Kolejna grupa młodzieży izraelskiej, ponad 140. osobowa, odwiedziła nasze miasto dzięki wsparciu i pomocy Uri'ego Meiselmana - perkusisty zespołu Kerach 9, który wystąpił podczas tegorocznego Festiwalu Trzech Kultur 3K w Zduńskiej Woli. Z grupą spotkał się i o historii cmentarza opowiadał Tomek Polkowski - Dyrektor Muzeum Historii Miasta Zduńska Wola.

fot. (c) Muzeum Historii Miasta Zduńska Wola.

Grupy izraelskie to nie jedyne, które w tym roku odwiedziły cmentarz żydowski. Najbardziej pocieszający jest dla mnie fakt, że cmentarz odwiedzają wciąż kolejne grupy uczniów ze szkół zduńskowolskich.

 fot. (c) Tomek Polkowski, listopad 2014, wizyta uczniów z Zespołu Szkół nr 1 w Zduńskiej Woli

Bardzo serdecznie dziękuję wszystkim z Państwa, którzy poprzez wizyty na cmentarzu, podejmowane działania na rzecz dialogu polsko-żydowskiego dajecie nam znak, że to co robimy ma sens.

Sprzątanie Świata - Clean up the World

Chciałabym bardzo serdecznie podziękować młodzieży z Liceum Plastycznego im. Katarzyny Kobro w Zduńskiej Woli za wybranie cmentarza żydowskiego do akcji "Sprzątanie Świata - Clean up the World". Opiekunkami grupy były tym razem Katarzyna Podsadniak-Golec i Agata Zieleźnicka.

Dzięki ich ogromnej pomocy udało nam się zebrać wszystkie śmieci, jakie regularnie są przerzucane przez ogrodzenie cmentarza, a także te śmieci, które są pozostałościami po odbywających się ostatnio ponownie i regularnie libacjach alkoholowych na cmentarzu. Dodatkowo uprzątnięta została trawa, którą latem tego roku wykosili wolontariusze. 

W nagrodę i w podziękowaniu za ich ciężką pracę udało mi się opowiedzieć im kilka historii związanych zarówno z historią społeczności żydowskiej Zduńskiej Woli, jak i z zasadami judaizmu. Moje wrażenia? Świetna grupa, wspaniali słuchacze i ciekawe pytania! :)

Teraz już tylko oczekujemy, że jesień będzie piękna tego roku i powiedzie się spotkanie na cmentarzu z grupą z Shittim School z Ein - Yahav Arava w Izraelu. Szkoła ta odwiedzi Zduńską Wolę w ramach projektu "Zachować Pamięć", organizowanego już od 10 lat przez ORE. Koordynatorem spotkania z ramienia Liceum Plastycznego w Zduńskiej Woli jest Pani Katarzyna Podsadniak-Golec.

wszystkie zdjęcia w poście (c) Kamila Klauzińska

PODZIĘKOWANIA

Otrzymałam ostatnio mapę "Pamiątki kultury żydowskiej regionu łódzkiego". Mapka ładna z naniesionymi licznymi obiektami. Na odwrocie krótkie opisy pamiątek żydowskich w poszczególnych miastach. Moją uwagę oczywiście przykuła Zduńska Wola :)

Mapka wydana w roku 2013.

Możemy dowiedzieć się z niej, że cmentarz żydowski w Zduńskiej Woli jest otoczony murem i znajduje się na nim kilkaset nagrobków....

Po interwencji u Dyrektora Departamentu Kultury Fizycznej, Sportu i Turystyki przy Urzędzie Marszałkowskim Województwa Łódzkiego otrzymałam dziś miłą odpowiedź:

"Dzień dobry,

Dziękujemy bardzo za czas poświęcony na wniesienie korekt do teksu do mapki „Pamiątki kultury żydowskiej regionu łódzkiego”. Pani uwagi zostały uwzględnione i nowe wydanie pojawi się z aktualnymi informacjami".

Bardzo serdecznie dziękuję Panu Dyrektorowi, jaki i miłym Pracownikom Wydziału Turystyki UM :)

II DZIEŃ OTWARTY CMENTARZA ŻYDOWSKIEGO W ZDUŃSKIEJ WOLI

Bardzo serdecznie dziękuję, że tak licznie ponownie Państwo przybyliście na kontynuację spaceru po naszym zduńskowolskim kircholu.

Dziękuję za wszystkie Państwa ciekawe pytania, Pani ze Stowarzyszenia IKAR dziękuję serdecznie za materiały, z którym zapoznam się jak najszybciej i na pewno skontaktuję się z Państwem.

Niestety nie posiadam zdjęć z naszego dzisiejszego spaceru. Jeśli ktokolwiek z Państwa robił zdjęcia naszej dzisiejszej grupy i zechciałby je przesłać do zamieszczenia na blogu, jako dokumentację, to będę bardzo wdzięczna - oczywiście prawa autorskie zostaną zachowane.

Nie mogłabym nie poprosić o zdjęcie z bliźniakami z klasy III :) Wiem, że mama pilnie śledzi nowości na blogu cmentarnym więc mam nadzieję, że moja prośba wcześniej czy później do Pani dotrze :)

A na koniec dnia cmentarz odwiedził także prof. Peter Kuhn z Institut für biblische und historische Theologie, Munchen, Niemcy.

Tym samym zakończyliśmy Dni otwarte cmentarza żydowskiego w roku 2014. Kolejny Dzień Otwarty już za rok - 23 sierpnia (niedziela).

fot. (c) Pan Witkowski 

zdjęcie wykonane po Dniu Otwartym cmentarza, 

na zdjęciu z Anną, Sarą i Janem.

Widać, że zadowoleni i historycznie nastrojeni :)

 

V DZIEŃ OTWARTY CMENTARZA

Dzisiaj nie udało nam się dokończyć spaceru. Silny wiatr i ulewny deszcz nie wystraszyły blisko 40 osób, które przybyły na V Dzień Otwarty. Dopiero burza miała siłę "przebicia" i nas pokonała. Musieliśmy opuścić cmentarz.

Mimo złej pogody, tak licznie przybyliście Państwo, aby posłuchać o historii społeczności żydowskiej Zduńskiej Woli. Bardzo serdecznie Państwu dziękuję i zgodnie z naszą dzisiejszą decyzją zapraszam ponownie 31 sierpnia (niedziela) o godz. 14:00 - wtedy to dokończymy nasz spacer.

Poniżej kilka zdjęć z dnia dzisiejszego, które udostępniła mi Adriana Bryk i Ewelina Matusiak, za co im bardzo serdecznie dziękuję.

fot. (c) Adriana Bryk

fot. (c) Ewelina Matusiak

WOKÓŁ CMENTARZA Z GOOGLE

Już za kilka miesięcy będzie można spacerować wokoło cmentarza żydowskiego dzięki Google :)
W najbliższych dniach samochód Street View przejedzie od ulicy Krótkiej poprzez ulicę Wiejską i później w ulicę Kaczą. Taką odpowiedź otrzymałam właśnie od koordynatorki projektu na naszym terenie Pani Izabeli Kropp.

Dzięki temu każdy, planujący wizytę w Zduńskiej Woli, będzie mógł łatwo zlokalizować cmentarz na mapie.

Bardzo serdecznie dziękuję Izabeli Kroppie oraz Marcie Surgowt za pomoc w realizacji mojej prośby.

Państwa natomiast zapraszam na spacer wewnątrz cmentarza.

V Dzień Otwarty zduńskowolskiego kirchola, już w niedzielę 24 sierpnia. 

Rozpoczynamy o godzinie 16:00 przy głównej bramie. 

fot. (c) Kamila Klauzińska

droga wokoło cmentarza, zima 2006.